Director vs Shareholder: Apa Perbezaan Dalam Sdn Bhd?

Apabila menubuhkan Sdn Bhd, dua istilah yang sering mengelirukan pemilik bisnes ialah director dan shareholder.

Adakah director pemilik syarikat?

Adakah shareholder mesti menjadi director?

Siapa sebenarnya yang mempunyai kuasa dalam syarikat?

Perbezaan director vs shareholder sebenarnya mudah difahami apabila kita memisahkan dua konsep utama:

Shareholder = pemilikan

Director = pengurusan dan pentadbiran syarikat pada peringkat lembaga

Orang yang sama boleh menjadi kedua-duanya, tetapi status sebagai shareholder tidak secara automatik menjadikan seseorang director, dan menjadi director tidak semestinya bermaksud individu tersebut memiliki saham.

Apa Itu Director?

Director atau pengarah ialah individu yang dilantik untuk menjadi sebahagian daripada lembaga pengarah syarikat.

Di bawah Akta Syarikat 2016, perniagaan dan hal ehwal sesebuah syarikat diuruskan oleh atau di bawah arahan Board. Board mempunyai kuasa yang diperlukan untuk mengurus serta mengawasi pengurusan syarikat, tertakluk kepada Akta dan constitution syarikat.

Director mempunyai tanggungjawab terhadap bagaimana kuasa tersebut digunakan.

Antara perkara yang boleh melibatkan director ialah:

• menentukan strategi syarikat,
• meluluskan keputusan korporat tertentu,
• memantau kedudukan kewangan,
• membuat keputusan mengenai kontrak penting,
• mengurus risiko,
• menjaga kepentingan syarikat,
• dan memastikan syarikat diuruskan dengan sewajarnya.

Untuk penerangan lebih terperinci mengenai tugas dan risikonya, baca Director Sdn Bhd: Syarat, Tanggungjawab & Risiko Pengarah.

Apa Itu Shareholder?

Shareholder ialah pemegang saham.

Dalam perbandingan director vs shareholder, shareholder berada pada bahagian ownership.

Contohnya, sebuah syarikat mempunyai 10,000 saham.

Ali memiliki 7,000 saham dan Abu memiliki 3,000 saham.

Secara mudah:

Ali = 70%

Abu = 30%

Mereka ialah shareholder syarikat.

Akta Syarikat 2016 juga menggunakan konsep member. Bagi syarikat yang mempunyai share capital, seseorang yang namanya dimasukkan dalam register of members sebagai pemegang saham ialah member syarikat.

Untuk penerangan lebih lengkap mengenai pemilikan saham, baca Shareholder Sdn Bhd: Maksud, Hak & Perbezaan Dengan Director.

Director vs Shareholder: Perbezaan Paling Mudah

Perbezaan asas boleh dilihat dalam jadual berikut:

Boleh Ke Director dan Shareholder Orang Yang Sama?

Ya.

Malah, ini sangat biasa bagi Sdn Bhd yang dimiliki seorang founder.

Contohnya:

ABC Marketing Sdn Bhd

Ali memiliki 100% saham.

Ali juga merupakan satu-satunya director.

Dalam keadaan ini:

Ali sebagai shareholder → memiliki saham syarikat

Ali sebagai director → mengurus atau mengarahkan pengurusan syarikat

Walaupun orangnya sama, Ali bertindak dalam dua kapasiti berbeza.

Sebuah private company di Malaysia boleh mempunyai seorang member dan sekurang-kurangnya seorang director yang memenuhi syarat residensi yang berkaitan.

Ini membolehkan seorang founder mempunyai struktur Sdn Bhd tanpa perlu memasukkan rakan kongsi semata-mata untuk memberikan saham kepadanya.

Boleh Shareholder Bukan Director?

Ya.

Contohnya:

Ali memiliki 70% saham.

Siti memiliki 30% saham.

Tetapi hanya Ali dilantik sebagai director.

Strukturnya:

Siti masih mempunyai ownership melalui sahamnya walaupun dia bukan director.

Dia tidak perlu terlibat dalam pengurusan syarikat hanya kerana memiliki saham.

Struktur seperti ini boleh berlaku apabila syarikat mempunyai investor yang mempunyai ownership tetapi tidak terlibat dalam Board.

Boleh Director Bukan Shareholder?

Ya.

Ini bahagian director vs shareholder yang ramai founder baru terlepas pandang.

Seseorang boleh dilantik sebagai director tanpa diberikan saham dalam syarikat.

Contohnya:

Ali = shareholder 70%

Abu = shareholder 30%

Siti = director tetapi 0% saham

Siti mempunyai tugas dan tanggungjawab sebagai director tetapi tidak menjadi pemilik saham hanya kerana memegang jawatan tersebut.

Ini membolehkan shareholder melantik individu yang mempunyai pengalaman tertentu ke dalam Board tanpa semestinya menyerahkan ownership kepadanya.

Siapa Sebenarnya Pemilik Syarikat?

Dalam penggunaan biasa, shareholder sering disebut sebagai “pemilik” syarikat kerana mereka memiliki saham.

Namun, penting untuk memahami bahawa Sdn Bhd mempunyai personaliti undang-undang yang berasingan daripada shareholder.

Syarikat boleh memiliki aset, membuat kontrak, mempunyai hutang dan menjalankan urusannya atas namanya sendiri.

Jadi jika Ali memiliki 100% saham ABC Sdn Bhd, itu tidak bermaksud kereta yang didaftarkan atas nama ABC Sdn Bhd secara automatik menjadi kereta peribadi Ali.

Begitu juga wang dalam akaun bank syarikat.

Konsep pemisahan ini merupakan salah satu ciri penting struktur Sdn Bhd.

Anda boleh membaca liabiliti terhad dan liabiliti tidak terhad untuk memahami konsep liabiliti syarikat dengan lebih lanjut. Halaman tersebut memang terdapat dalam kandungan DaftarSyarikat. Pasted markdown

Siapa Lebih Berkuasa: Director atau Shareholder?

Jawapannya bergantung kepada keputusan apa yang sedang dibuat.

Tidak tepat untuk mengatakan shareholder sentiasa lebih berkuasa daripada director atau director sentiasa lebih berkuasa daripada shareholder.

Akta Syarikat 2016 memberikan Board kuasa untuk mengurus dan mengawasi pengurusan syarikat. Pada masa yang sama, terdapat keputusan tertentu yang berada pada tahap members/shareholders dan memerlukan resolusi mereka.

Contohnya, keputusan operasi dan pengurusan syarikat lazimnya berada pada peringkat Board.

Tetapi perkara korporat tertentu boleh memerlukan kelulusan members.

Inilah sebab memahami director vs shareholder hanya melalui ayat “director urus, shareholder owner” belum mencukupi untuk semua situasi.

Kalau Shareholder Ada 100% Saham, Boleh Arah Director Buat Apa Sahaja?

Tidak semudah itu.

Bayangkan Ali memiliki 100% saham tetapi Siti ialah director.

Ali mempunyai kedudukan yang sangat kuat sebagai sole shareholder dalam perkara yang boleh diputuskan oleh members.

Tetapi Siti masih mempunyai kewajipan sendiri sebagai director.

Director diwajibkan menggunakan kuasanya untuk tujuan yang betul dan dengan niat baik demi kepentingan terbaik syarikat, serta menggunakan reasonable care, skill and diligence.

Jadi director tidak sepatutnya menganggap:

“Shareholder suruh, jadi aku ikut sahaja.”

Status director datang bersama tanggungjawab tersendiri.

Untuk memahami tanggungjawab ini dengan lebih lanjut, baca 3 tugas pengarah syarikat. Artikel tersebut memang terdapat dalam koleksi DaftarSyarikat. Pasted markdown

Siapa Yang Mengurus Operasi Harian?

Director berada pada bahagian pengurusan dan arah pengurusan, tetapi itu tidak bermaksud setiap director perlu melakukan semua kerja operasi sendiri.

Syarikat boleh mempunyai:

• CEO,
• General Manager,
• Finance Manager,
• Marketing Manager,
• HR Manager,
• dan pekerja lain.

Board boleh mendelegasikan fungsi pengurusan tertentu tertakluk kepada Akta, constitution dan keputusan Board yang berkaitan.

Shareholder pula tidak semestinya bekerja dalam syarikat.

Contohnya seseorang boleh melabur RM500,000, menerima saham dan tidak bekerja satu hari pun dalam operasi syarikat.

Jika anda mahu memahami kedudukan lain dalam organisasi, baca jawatan dalam syarikat. Pasted markdown

Siapa Yang Boleh Terima Gaji?

Gaji dan ownership ialah dua perkara berbeza.

Seseorang shareholder tidak secara automatik mendapat gaji hanya kerana dia memiliki saham.

Contohnya:

Ali memiliki 50% saham tetapi tidak bekerja dalam syarikat.

Abu memiliki 50% saham dan bekerja sepenuh masa sebagai CEO.

Dalam keadaan ini, Abu mungkin menerima remuneration berkaitan peranan kerjanya, manakala Ali tidak semestinya menerima gaji.

Begitu juga dengan director.

Bayaran kepada director mempunyai peraturan dan prosesnya sendiri.

Jadi apabila membandingkan director vs shareholder, jangan gunakan “siapa dapat gaji” sebagai ukuran ownership.

Siapa Yang Boleh Terima Dividen?

Dividen berkaitan dengan saham, bukannya jawatan director semata-mata.

Akta Syarikat 2016 menetapkan bahawa distribution kepada shareholders hanya boleh dibuat daripada keuntungan yang tersedia jika syarikat solvent, dan distribution tersebut perlu mendapat authorization directors.

Contohnya:

Ali = 70% ordinary shares

Abu = 30% ordinary shares

Jika syarikat membuat pengagihan dividen yang sah, hak mereka terhadap distribution bergantung kepada hak saham masing-masing.

Siti pula mungkin menjadi director tetapi tidak memiliki saham.

Status Siti sebagai director sahaja tidak memberikannya hak dividen sebagai shareholder.

Shareholder Dapat Untung 70% Kalau Pegang 70% Saham?

Tidak semestinya bermaksud 70% daripada keuntungan syarikat boleh terus dikeluarkan.

Katakan:

ABC Sdn Bhd mendapat keuntungan RM1 juta.

Ali mempunyai 70% saham.

Ini tidak bermaksud Ali boleh terus transfer RM700,000 ke akaun peribadinya.

Keuntungan tersebut masih berada pada syarikat sehingga dibuat penggunaan atau distribution yang sah.

Ini antara sebab founder perlu membezakan:

profit syarikat

daripada

duit peribadi shareholder.

Director Ada Saham 10%, Shareholder Lain Ada 90%, Siapa Boss Yang Sebenar?

Soalan ini tidak mempunyai jawapan satu perkataan.

Katakan:

Ali = 90% shareholder, bukan director

Abu = 10% shareholder + director

Sebagai shareholder, Ali mempunyai 90% daripada saham dalam contoh tersebut.

Sebagai director, Abu mempunyai tanggungjawab dan kuasa berkaitan pengurusan pada peringkat Board.

Untuk sesuatu keputusan, anda perlu bertanya:

Adakah ini keputusan Board atau keputusan members?

Kemudian lihat Akta, constitution syarikat jika ada, kelas saham dan hak yang berkaitan.

Itulah cara yang lebih tepat untuk memahami director vs shareholder.

Bolehkah Shareholder Buang Director?

Bagi private company, Akta Syarikat 2016 menyediakan mekanisme untuk removal director melalui ordinary resolution, tertakluk kepada constitution dan proses yang berkenaan.

Namun, jangan tafsir perkara ini sebagai shareholder boleh “buang director bila-bila masa” tanpa melihat proses.

Syarikat perlu mematuhi prosedur korporat yang berkaitan.

Begitu juga apabila director mahu resign.

Jika resignation menyebabkan bilangan director jatuh di bawah minimum yang diperlukan, Akta mempunyai peruntukan khusus mengenai keadaan tersebut.

Bolehkah Director Buang Shareholder?

Director tidak boleh sekadar berkata:

“Mulai hari ini kau bukan shareholder.”

dan menghapuskan saham seseorang.

Shareholding ialah hak pemilikan yang berkaitan dengan saham.

Perubahan ownership perlu berlaku melalui proses undang-undang dan korporat yang berkaitan seperti transfer saham, buyback dalam keadaan yang dibenarkan, perubahan modal atau proses lain yang sah.

Jadi satu lagi perbezaan penting director vs shareholder ialah director tidak mempunyai kuasa automatik untuk mengambil saham seseorang hanya kerana berlaku pertikaian.

Apa Jadi Kalau Director Resign?

Resignation daripada jawatan director tidak secara automatik bermaksud individu tersebut kehilangan saham.

Contohnya:

Ali = director + shareholder 40%

Ali kemudian resign sebagai director.

Jika tiada transaksi terhadap sahamnya, dia boleh kekal sebagai shareholder 40%.

Selepas resignation:

Ali bukan lagi director

tetapi

Ali masih shareholder 40%.

Ini menunjukkan dengan jelas bahawa directorship dan ownership merupakan dua perkara berasingan.

Apa Jadi Kalau Shareholder Jual Semua Saham?

Konsep yang sama berlaku dari arah bertentangan.

Katakan Ali ialah:

Director + shareholder 40%

Ali memindahkan semua sahamnya kepada Abu melalui proses yang berkenaan.

Ali kini mungkin tidak lagi menjadi shareholder.

Tetapi pemindahan saham tersebut tidak semestinya secara automatik bermaksud Ali berhenti menjadi director.

Status directorship perlu diuruskan secara berasingan.

Apa Hubungan Shareholder Dengan Paid-Up Capital?

Shareholder memiliki saham, manakala share capital berkaitan dengan saham yang diterbitkan oleh syarikat.

Katakan syarikat mempunyai:

10,000 ordinary shares

Ali = 6,000 shares

Abu = 4,000 shares

Ali memiliki 60% dan Abu memiliki 40% daripada saham dalam contoh mudah tersebut.

Tetapi jangan keliru antara jumlah share capital dengan nilai semasa keseluruhan syarikat.

Sebuah syarikat boleh mempunyai share capital yang kecil tetapi perniagaannya mempunyai aset, pelanggan, teknologi dan keuntungan yang menjadikannya jauh lebih bernilai.

Untuk memahami perkara ini dengan lebih terperinci, baca apa sebenarnya maksud paid-up capital. Halaman tersebut memang sudah tersedia dalam site. Pasted markdown

Contoh Struktur Director vs Shareholder

Bayangkan sebuah syarikat teknologi mempunyai struktur berikut:

Daripada contoh tersebut:

Ali dan Siti ialah director serta shareholder.

Abu ialah shareholder tetapi bukan director.

Farid ialah director tetapi tidak mempunyai saham.

Struktur ini menunjukkan bahawa ownership, Board dan operasi tidak semestinya terdiri daripada individu yang sama.

Shareholder 50-50 Tetapi Seorang Sahaja Director

Katakan Ali dan Abu masing-masing mempunyai 50% saham.

Tetapi hanya Ali menjadi director.

Ini boleh berlaku jika struktur syarikat memenuhi keperluan undang-undang yang berkaitan.

Namun, kedua-dua founder perlu memahami bagaimana keputusan dibuat.

Sebagai sole director, Ali mempunyai peranan pada peringkat Board.

Tetapi Abu masih mempunyai hak sebagai shareholder berdasarkan sahamnya.

Jika terdapat keputusan yang memerlukan kelulusan members, ownership 50-50 boleh menyebabkan keadaan di mana kedua-dua pihak perlu mencapai persetujuan.

Sebab itu pembahagian saham tidak sepatutnya dibuat tanpa memikirkan mekanisme membuat keputusan.

Director 50-50 Tidak Bermaksud Ownership 50-50

Ini juga salah faham biasa.

Katakan sebuah syarikat mempunyai dua director:

Ali
Abu

Itu tidak bermaksud kedua-duanya memiliki 50% saham.

Struktur sebenar mungkin:

Ali = 90% saham

Abu = 10% saham

atau Abu mungkin langsung tidak mempunyai saham.

Bilangan director tidak menentukan peratus ownership.

Begitu juga jumlah saham tidak menentukan bilangan kerusi Board secara automatik.

Shareholder Agreement Penting Apabila Ada Beberapa Founder

Jika syarikat mempunyai dua atau lebih shareholder, pertimbangkan bagaimana hubungan mereka akan diuruskan apabila berlaku perubahan.

Antara isu yang biasanya perlu difikirkan ialah:

• siapa boleh menjual saham,
• apa berlaku jika founder mahu keluar,
• bagaimana harga saham ditentukan,
• bagaimana deadlock diselesaikan,
• apa berlaku jika shareholder meninggal dunia,
• bagaimana investor baru masuk,
• bagaimana dilution berlaku,
• dan keputusan apa yang memerlukan persetujuan tertentu.

Jangan tunggu syarikat mempunyai masalah baru mula membincangkan perkara ini.

Apabila hubungan founder masih baik, lebih mudah untuk mencapai persetujuan tentang bagaimana situasi sukar akan ditangani.

Director vs Shareholder vs CEO

Satu lagi kekeliruan ialah CEO.

Ketiga-tiganya berbeza:

Orang yang sama boleh memegang ketiga-tiganya.

Contohnya founder sebuah startup mungkin:

70% shareholder + director + CEO.

Tetapi apabila syarikat berkembang, ketiga-tiga fungsi boleh dipegang oleh individu berbeza.

Baca juga apa maksud CEO syarikat untuk memahami peranan CEO dengan lebih lanjut. Artikel tersebut memang terdapat dalam site. Pasted markdown

Kesalahan Biasa Memahami Director vs Shareholder

1. Anggap semua director ialah owner

Tidak semestinya. Director boleh dilantik tanpa memiliki saham.

2. Anggap semua shareholder mengurus syarikat

Tidak. Shareholder boleh menjadi investor pasif.

3. Anggap shareholder boleh ambil duit syarikat sesuka hati

Tidak. Syarikat merupakan entiti berasingan.

4. Anggap director boleh ambil saham shareholder

Tidak. Ownership saham tidak boleh dihapuskan hanya melalui arahan director.

5. Anggap resign sebagai director bermaksud saham hilang

Tidak semestinya. Directorship dan shareholding perlu dilihat secara berasingan.

6. Anggap jual saham bermaksud automatik berhenti sebagai director

Tidak semestinya.

7. Anggap dua director bermaksud ownership 50-50

Tidak. Bilangan director tidak menentukan pembahagian saham.

FAQ Director vs Shareholder

Apa beza director dan shareholder?

Director ialah individu yang menjadi sebahagian daripada Board dan mempunyai tanggungjawab terhadap pengurusan atau arah pengurusan syarikat. Shareholder pula memiliki saham dalam syarikat.

Director mesti ada saham?

Tidak semestinya. Seseorang boleh menjadi director tanpa menjadi shareholder.

Shareholder mesti jadi director?

Tidak. Seseorang boleh memiliki saham tanpa menjadi director.

Boleh seorang jadi director dan shareholder sekali?

Ya. Ini sangat biasa dalam Sdn Bhd milik founder.

Kalau ada 100% saham, adakah saya mesti jadi director?

Tidak semestinya hanya kerana ownership saham. Directorship ialah kedudukan yang berasingan, walaupun private company masih perlu memenuhi keperluan minimum director di bawah Akta.

Siapa boleh dapat dividen?

Dividen merupakan distribution kepada shareholder berdasarkan hak saham yang berkaitan dan tertakluk kepada syarat distribution di bawah Akta. Menjadi director sahaja tidak memberikan hak dividen.

Siapa boleh dapat gaji?

Gaji atau remuneration bergantung kepada peranan dan pengaturan dengan syarikat. Status sebagai shareholder semata-mata tidak sama dengan menjadi pekerja.

Kalau director resign, saham dia hilang?

Tidak secara automatik. Jika director tersebut juga shareholder, resignation daripada Board dan ownership saham ialah dua perkara berasingan.

Kalau shareholder jual saham, dia automatik bukan director?

Tidak semestinya. Transfer saham dan perubahan director merupakan proses yang berasingan.

Director atau shareholder yang buat keputusan syarikat?

Ia bergantung kepada jenis keputusan. Board mempunyai kuasa mengurus dan mengawasi pengurusan syarikat, manakala perkara tertentu memerlukan keputusan members/shareholders mengikut Akta dan struktur syarikat.

Kesimpulan

Perbezaan director vs shareholder boleh diringkaskan dengan satu konsep:

Shareholder memiliki saham. Director mengurus atau mengarahkan pengurusan syarikat pada peringkat Board.

Dalam Sdn Bhd kecil, orang yang sama mungkin menjadi shareholder, director dan CEO.

Apabila syarikat berkembang, peranan tersebut boleh dipisahkan.

Seseorang boleh memiliki 30% saham tanpa menjadi director. Seseorang juga boleh menjadi director profesional tanpa memiliki walau satu saham.

Sebab itu apabila melihat struktur sebuah Sdn Bhd, jangan hanya bertanya:

“Siapa owner?”

Sebaliknya, lihat tiga perkara secara berasingan:

Siapa memiliki saham?

Siapa berada dalam Board?

Siapa mengendalikan operasi?

Apabila tiga perkara ini difahami, perbezaan director vs shareholder menjadi jauh lebih jelas dan struktur kuasa dalam sesebuah Sdn Bhd lebih mudah difahami.

Whatsapp kami untuk konsultasi berkaitan pengarah syarikat dan pemegang saham dalam SDN BHD